Ruim één op de vier Nederlanders van 12 jaar en ouder heeft problemen met slapen — moeite met in slaap vallen, doorslapen, of te vroeg wakker worden. Dat blijkt uit de meest recente Gezondheidsenquête van het CBS, verwerkt door het RIVM (cijfers 2024, laatst bijgewerkt december 2025). Hieronder de belangrijkste cijfers op een rij: wie het meest last heeft, hoe de trend zich sinds 2017 ontwikkelt, en wat opvalt aan hoe Nederlanders er in de praktijk mee omgaan.
Hoeveel Nederlanders hebben slaapproblemen?
Volgens de RIVM-cijfers op basis van de CBS-Gezondheidsenquête heeft 26% van de Nederlanders van 12 jaar en ouder problemen met slapen. Vrouwen worden duidelijk vaker getroffen dan mannen — een verschil dat in alle leeftijdsgroepen terugkomt.
| Groep | Aandeel met slaapproblemen |
|---|---|
| Totaal (12+ jaar) | ~26% |
| Vrouwen | 31% |
| Mannen | 21% |
| Jongeren 12–17 jaar (laagste aandeel) | 22% |
| Volwassenen 50–64 jaar (hoogste aandeel) | 29% |
Bron: RIVM/VZinfo.nl op basis van CBS-Gezondheidsenquête, cijfers 2024.
De trend: slaapproblemen nemen toe sinds 2017
Het RIVM meldt dat het percentage Nederlanders met slaapproblemen tussen 2017 en 2024 significant is toegenomen — en dat geldt zowel voor mannen als vrouwen apart, als voor alle leeftijdsgroepen. Bij jongeren is die stijging het scherpst zichtbaar. Onder 12- tot 25-jarigen ging het aandeel met slaapproblemen van 14% in 2017 naar 22,3% in 2022 — meer dan een verdubbeling van de groep die zich er ook daadwerkelijk door belemmerd voelde in het dagelijks functioneren (van 5,0% naar 10,8%).
| Jaar | Slaapproblemen (12–25 jr) | Belemmerd door slaapproblemen |
|---|---|---|
| 2017 | 14,2% | 5,0% |
| 2018 | 14,0% | 5,4% |
| 2019 | 14,4% | 5,2% |
| 2020 | 18,1% | 7,3% |
| 2021 | 19,4% | 9,7% |
| 2022 | 22,3% | 10,8% |
Bron: CBS, Jaarrapport Landelijke Jeugdmonitor 2023, op basis van de Gezondheidsenquête.
Jongvolwassenen: de meest getroffen groep
Binnen de jongerengroep springt één leeftijdscategorie eruit: 18- tot 25-jarigen. In 2022 gaf 26% van hen aan slaapproblemen te hebben gehad in de afgelopen twee weken, en 13% voelde zich er daadwerkelijk door belemmerd — beide de hoogste percentages van alle jongerencategorieën. Bij vrouwen in deze leeftijdsgroep loopt het op tot bijna 28%.
Slaaptekort is niet het grootste probleem — slaapkwaliteit wel
Een cijfer dat vaak over het hoofd wordt gezien: de meeste Nederlanders slapen voldoende uren. Volgens onderzoek van het Nederlands Herseninstituut (Kocevska et al., aangehaald door de Hersenstichting) liggen volwassenen gemiddeld 6,9 tot 8,7 uur per nacht in bed. Het probleem zit vooral in de kwaliteit van die slaap: versplinterde slaap, moeite met doorslapen, en niet-herstellende slaap komen vaker voor dan puur slaaptekort.
Opvallend is de kloof tussen kennis en gedrag. Uit onderzoek van de Hersenstichting blijkt dat de meeste mensen prima weten wat goed slaapadvies is, maar er weinig mee doen: ruim 90% kijkt 's avonds in bed nog op een beeldscherm, 66% drinkt 's avonds cafeïne en 68% drinkt alcohol in de avonduren — ondanks dat al deze gewoontes de slaapkwaliteit aantoonbaar verstoren.
Wat kun je hier zelf mee?
De cijfers laten vooral zien dat slaapproblemen wijdverspreid en toenemend zijn — niet dat er één simpele oplossing is. Een paar richtingen die volgens dezelfde bronnen wél verschil maken:
- Vaste tijden aanhouden. Elke dag rond dezelfde tijd naar bed en opstaan helpt het lichaam een stabiel ritme op te bouwen — een van de weinige gedragsveranderingen die de Hersenstichting expliciet noemt.
- Check eerst je matras en kussen. Bij fysieke klachten (rugpijn, nekklachten) die je slaap verstoren, ligt de oorzaak vaak dichterbij dan gedacht — zie onze gids welk matras bij rugklachten.
- Beperk schermen, cafeïne en alcohol 's avonds. Juist omdat de meeste mensen dit al weten maar het toch niet doen, is dit de makkelijkste plek om te beginnen — al is het maar met één gewoonte tegelijk.
- Structurele klachten? Ga niet zelf dokteren. Bij aanhoudende slapeloosheid werkt gedragstherapie beter dan slaapmiddelen, aldus de Hersenstichting — bespreek dit met je huisarts.
Voor concrete productkeuzes die met een deel van deze klachten kunnen helpen: lees onze gidsen over praktische slaaptips of doe de 2-minuten matrasquiz.
Bronnen
- RIVM / VZinfo.nl — Slapen | Totale bevolking (op basis van CBS-Gezondheidsenquête, cijfers 2024, gewijzigd 02-12-2025)
- CBS — Meer slaapproblemen en psychische klachten onder jongeren (2023, cijfers 2017–2022)
- Biowetenschappen & Maatschappij / Hersenstichting / Nederlands Herseninstituut — Nederlander krijgt vaak genoeg slaap, maar de kwaliteit kan beter